Mirjam helpt anderen met eigen ervaringen

Tekst en foto: Anton Verbeek

Mirjam van de Mortel (47) kwam vier jaar geleden voor het eerst bij Tientjes. ‘Dat was in een moeilijke periode in mijn leven. Ik kwam in een warm bad terecht. Ik had aanspraak, kreeg wat hulp, leerde mensen kennen en ik voelde me gehoord. In twee maanden tijd knapte ik op. Dat was wat ik op dat moment nodig had en het heeft mij voor een deel uit die moeilijke fase geholpen. Ik ben hier ook gebleven. Eerst als hulp achter de bar en als gastvrouw. En later mocht ik ook zelf aan de slag, andere mensen moed in praten vanuit uit mijn eigen ervaringen. Voorheen was ik ademtherapeute en kwam ik ook mensen tegen met allerlei problemen zoals angst en depressie. Als je zelf ziek bent kun je dat niet inzetten, maar toen ik beter was kon ik dat weer wat makkelijker. Ik heb een bipolaire stoornis en kreeg wel hulp van GGZ en anderen. Je kunt heel hoog gaan en ook heel diep vallen, dat heb ik verschillende keren meegemaakt. Maar juist bezig zijn is belangrijk, en doorgaan met wat jij kunt en waar je goed in bent. Je zelfbeeld wordt beter, je doorbreekt de cirkel.   

Mensen met dezelfde diagnose of hetzelfde soort ziektebeeld zitten vaak op de bank met de vervelende gedachte ‘hoe nu verder’. Het proces wat ik heb doorgemaakt wilde ik delen met lotgenoten. Daarom heb ik een bipolaire avond opgezet, één keer per maand met ondersteuning van de GGZ. Er kwamen al meteen zo’n 8-10 mensen en die zijn blijven komen op de bijeenkomst. Ik vind het superleuk om te doen en de animo is er ook. Mensen vinden het fijn om te komen, dat het er is en dat ze er hun verhaal kwijt kunnen en ervaring kunnen delen.

Het zijn mensen die vaak in uitersten leven, dus je herkent veel in gedrag. Met lotgenoten is het iets gemakkelijker om een manier te vinden om om te gaan met je probleem. Je mag en je kunt elkaar aanspreken in een veilige en vertrouwde omgeving.

Met mijzelf gaat het eigenlijk wel goed. Door het hele proces besef ik nu dat ik niet de ziekte ben, ik begrijp nu meer hoe het werkt en kan er zelf ook iets mee. Het wordt me beter en eerder duidelijk wanneer het mis gaat wat ervoor nodig is om contragedrag in te zetten. Ik heb nog steeds ook een behandelaar waarop ik kan terugvallen. Die ziekte is er nu al 12 jaar. Maar ik voel me veel stabieler en als ik dat een cijfer moet geven, dan geef ik een 7!

En dat allemaal mede dankzij Tientjes, anders had ik er niet zo stabiel bijgezeten. Barvrouw, gastvrouw, ik ben doorgegroeid en heb meerdere mogelijkheden gekregen.

Vorig jaar had ik door omstandigheden een terugval met ook een opname, maar toen ik daarvan terugkwam kon ik mijn activiteiten hier weer meteen oppakken. Ik mocht er weer zijn en dat is fijn om te weten. Eigenlijk kan iedereen hier iets doen wat bij je past en wat je zelf kunt en aankunt, binnen jouw mogelijkheden. Daar werk ik aan mee en daar help ik mensen bij.

Ik vind dat hier allemaal Helden zitten. Er zijn hier mensen die verbinden, die praten, die mensen steunen en ook daadkrachtig zijn. Ik mag ook een Held zijn en mensen ervaren mij ook als Held, maar ik vind het gewoon normaal. Ik vind het heel gewoon dat ik dit doe. En ik doe het ook om iets te doen te hebben. Ik ben maatschappelijk gevormd door de dingen die ik zelf heb meegemaakt en weet nu ook ‘wat heb ik nodig’. Ik heb wat te bieden en dat is voor mij heel fijn dat dat kan binnen Tientjes.’

 

Er ging ook een pizza naar Iris Thissen. Zij is een alleenstaande moeder die ondanks grote tegenslagen steeds doorzet en als vrijwilliger anderen helpt waar ze kan.

Shirin Ali, vrijwilligster bij de voedselbank

Na een lange weg komt Shirin als vrijwilligster terecht bij de Voedselbank. Drie dagen per week is ze daar verantwoordelijk voor de afdeling groente en fruit. Dat was enkele jaren geleden onvoorstelbaar: Shirin kookte niet zelf en van groente en fruit wist ze weinig af. Hoe anders is dat nu!

Wie: Shirin Ali (45), getrouwd, drie zonen (10, 11, 14)
Vrijwilligerswerk: Verantwoordelijk voor de groente en fruit bij de voedselbank Breda
Sinds: 2017
Uren per week: 24

Wat houdt je vrijwilligerswerk precies in?

‘Ik zorg er met een team vrijwilligers voor dat alle groente en fruit bij binnenkomst wordt gecontroleerd, gesorteerd en geteld. Daarna slaan we het op, binnen of buiten de koeling, en maken we er pakketten van voor de mensen die naar de voedselbank komen. Het werk is ook behoorlijk fysiek, we sjouwen en tillen hier heel wat af met zware kratten. We zetten bij de voedselbank echt in op goed en gezond eten. Juist voor de deelnemers aan de voedselbank is groente en fruit heel belangrijk, want het is gezond, maar tegelijk ook duur.
Het uitdelen aan de deelnemers, zo noemen we onze klanten, doe ik zelf. Omdat ik verschillende talen spreek, treed ik hier ook zo nu en dan op als tolk.

Hoe ben je erin gerold?

Mijn man kwam 23 jaar gelden als politieke vluchteling naar Nederland. We waren net getrouwd en we misten elkaar verschrikkelijk. Het leven is niet altijd eerlijk. In december 2004 kon ik naar hem toekomen, via Jordanië. Ik heb geluk gehad dat ik bij de Nederlandse ambassade in Amman snel werd geholpen. De reis heb ik zelf betaald. Op Schiphol wachtte hij op mij met een hele grote bos bloemen. Hij was na de jaren dat we elkaar niet hadden gezien alleen maar leuker geworden.
Het was natuurlijk goed om bij mijn man te zijn, maar het was moeilijk om alles, echt alles, achter te laten. Je begint hier met niets. Ik kom uit een groot gezin en vond het heel zwaar om hier bijna helemaal alleen te zijn. Daarbij komt dat ik mijn verhaal niet gemakkelijk met anderen kan delen. Inmiddels zie ik Nederland als mijn tweede vaderland, een mooi land, en de meeste mensen zijn aardig.

Mijn man werkt hier fulltime. In Irak heb ik altijd gestudeerd en gewerkt. Met mijn universitaire studie chemie kon ik in Nederland niet aan de slag. Het taalniveau dat nodig is voor een eventuele vervolgstudie hier is voor mij niet bereikbaar, ondanks de taallessen die ik daarvoor heb gevolgd. Dat is jammer, maar het is niet anders. Ik vond het belangrijk om naast de opvoeding van onze drie zoons en het huishouden een zinvolle invulling van mijn tijd te hebben. En als je alleen thuis zit gaat je Nederlandse taalniveau ook maar achteruit. En, niet in de laatste plaats, Nederand is heel goed voor ons  geweest. En daar wil ik graag iets voor terugdoen.
Daarom ben ik op internet op zoek gegaan naar vrijwilligerswerk dat een beetje in de buurt van ons huis en de school van de kinderen was. Zo kwam ik de voedselbank tegen, waar ik na een gesprek direct aan de slag kon.

Welke eigenschappen heb je ervoor nodig?

Voor het werk dat ik nu doe heb je kennis van groente en fruit nodig. Bij aankomst in Nederland wist ik niets van koken; toen ik studeerde en werkte in Irak had ik daar nooit tijd voor en deed mijn moeder dat. In Nederland heb ik dat mezelf geleerd, via televisie en internet. Zo heb ik ook de verschillende producten leren kennen. Inmiddels weet ik er aardig wat van. En nu ben ik verantwoordelijk voor alle groente en fruit bij de voedselbank.

Als er hier iemand groente komt halen die hij of zij niet kent geef ik er een recept bij dat ik heb gemaakt. De keer daarna vertellen ze dan vaak dat ze het lekker vonden.

Verder moet je het natuurlijk ook leuk vinden om dit werk te doen en interesse in mensen hebben. Ik probeer bijvoorbeeld rekening te houden met de gezinssamenstelling en achtergrond van de deelnemers bij het samenstellen van de pakketten.

Wat kost het je?

Het kost me niets. Er is hier buiten mijn gezin geen familie waar ik naartoe kan of hoef, en als ik vakantiedagen wil, dan kan dat ook gewoon. Ik heb er hart voor en zet me niet anders in dan wanneer het betaald werk zou zijn.

Wat brengt het je?

Door mijn werk hier heb ik veel contact met mensen en dat heb ik ook nodig. Verder heb ik de taal beter leren spreken.

Ik vind het fijn om mensen te kunnen helpen en dat kan hier. Het raakt me erg als iemand zich schaamt om bij de voedselbank te moeten aankloppen. Als ik zo iemand zie huilen, moet ik ook huilen.

Soms treed ik op als tolk; ik vind het vreselijk om een slechte boodschap te helpen overbrengen. Bijvoorbeeld als iemand geen recht meer heeft op voedselbankhulp. Dat vind ik verschrikkelijk, ook al begrijp ik de regels. Gelukkig help ik ook wel eens bij goed nieuws: als iemand te laat is en eigenlijk niet meer naar binnen mag en ik mag zeggen dat het toch mag. Dat vind ik leuk.
Als ik me ergens aan verbind, ga ik er ook echt met heel mijn hart voor. Dat geldt niet alleen voor mijn werk, maar bijvoorbeeld ook voor de opvoeding van de kinderen. Ik werk hier hard, en gelukkig is er flexibiliteit. Als ik bijvoorbeeld onverwacht naar de school van mijn kinderen moet dan kan dat. Natuurlijk kan dat in theorie ook bij een betaalde baan. Maar ik ken mezelf goed genoeg om te weten dat ik daar dan geen gebruik van zou maken.

Ik vind het heel belangrijk dat onze zoons hun kansen hier benutten en allemaal en goede opleiding volgen. Als ik vandaag klaar ben bij de voedselbank, doe ik nog de krantenwijk van een van mijn zoons. Die heeft tentamens en moet zijn tijd daarvoor gebruiken.

Welke boodschap of adviezen heb je voor anderen?

Verspil je tijd niet, doe iets voor een ander. Waar dan ook. Zo heb ik dat ook van mijn ouders en vanuit mijn geloof geleerd. En wees gelukkig met wat je hebt, wees niet ongelukkig om wat je niet hebt.’

De voedselbank geeft in Breda iedere week 570 gezinnen, met in totaal 1600 mensen, te eten. Op drie plekken in Breda verwerken en distribueren daarvoor ongeveer honderd vrijwilligers een miljoen kilo aan eten per jaar. Tijdens de coronacrisis is het aantal deelnemers met zo’n zeven procent gegroeid. Door investeren in goede relaties met winkels en bedrijven kan de voedselbank de toegenomen vraag aan.

In Memoriam Gerrit – hoofdartikel Goed Volk magazine

Helaas is Gerrit op 9 februari overleden aan een hersentumor. De redactie condoleert Astrid, zijn vriendin, en alle andere nabestaanden en wenst hen veel sterkte toe.

Gerrit is bijgestaan door Addie van der Zande, die vrijwilligster is bij STiB en mantelzorgers ontlast. Ze kwam meer dan een jaar bij Astrid en Gerrit over de vloer. Samen met een andere vrijwilliger is ze bij het afscheid aanwezig geweest.

Rinus Thijs zet door voor veilige buurt

Rinus Thijs (77) woont al 45 jaar in De Wisselaar, een Bredase wijk die hem nauw aan het hart ligt. In de loop van de tijd zag hij hoe de cohesie van de buurt langzaam maar zeker afkalfde. De snel veranderende populatie van een monoculturele naar een multiculturele buurt is daar volgens hem medeschuldig aan.

Los zand
‘De buurt hangt als los zand aan elkaar’, laat Rinus stellig weten. ‘Voor de mensen die zijn vertrokken kwamen gezinnen uit verschillende culturen terug. Ze spreken hun eigen voertaal en amper Nederlands. Daarom wordt er nauwelijks of niet met elkaar gepraat. Het letten op elkaars spulletjes en lief en leed delen is er bijvoorbeeld niet meer bij. Iedereen volgt zijn eigen pad, er is eigenlijk geen interesse voor elkaar. Dat vind ik erg’, zegt Rinus die er buurtpreventievrijwilliger is.

Overgehaald
Mijn achterbuurman hoefde niet veel te doen om mij over te halen om ook vrijwilliger te worden bij buurtpreventie. Dat is bijna vijf jaar geleden. Mijn laatste vrijwilligerswerk was in de tijd dat mijn kinderen opgroeiden. Twee zoontjes voetbalden toen bij voetbalvereniging B.S.V. Boeimeer. Als vanzelf nam ik daar ook het vrijwilligerswerk op mij en was er onder andere jeugdtrainer. In die tijd heb ik Jean-Paul van Gastel, ex-profvoetballer bij NAC en Feyenoord, nog als pupil onder mijn hoede gehad. Nu ben ik opnieuw vrijwilliger, maar dan eentje van een orde die stukken minder gewaardeerd wordt.

Afgehaakt
Eerst liepen we met z’n tweeën onze preventierondjes door de wijk. Maar al gauw haakte mijn achterbuurman af. Ik sta er nu al meer dan drie jaar alleen voor. Mijn taak is een actieve bijdrage leveren aan het bevorderen van de veiligheid en leefbaarheid van de buurt. Dat wil zeggen: ik moet mijn buurtgenoten zover krijgen, dat zij zich medeverantwoordelijk gaan voelen voor het algemeen welzijn van de buurt. Dat doe ik gelukkig niet alleen, maar samen met de wijkagent, buren, woningbouwcorporatie en de gemeentelijke handhavers. Met z’n allen zetten wij ons in voor een buurt waar het goed leven, wonen en werken is.

Melding doen
Als dat nodig is vraag ik buurtbewoners om alert te zijn op verdachte situaties. Bijvoorbeeld een kliko die niet op z’n plek staat en juist daarom kan worden gebruikt voor inklimming. Verder let ik ook op overlast, zwerfvuil, verkeersgevaarlijke situaties, kapotte straatverlichting en andere gebreken in de openbare ruimte. Klopt er iets niet, dan maak ik daarvan melding bij de gemeente.

Huis- en zwerfvuil
Elke dag loop ik een uurtje of twee mijn preventieronde en bezoek daarbij regelmatig de speeltuin die nog schoon en veilig voor gebruik moet zijn. Zwerfvuil vind ik erg, erger is nog het huisvuil dat naast de ondergrondse vuilcontainers wordt gezet. Het kan natuurlijk wel eens voorkomen dat de vuilcontainer vol is, maar dan geeft het nog geen pas om het huisvuil daar achter te laten. De bewoners rondom deze vuilcontainers klagen daar terecht over. Het schept niet alleen een verpauperend indruk, het brengt ook nog eens ratten, muizen en stankoverlast met zich mee, vooral in de zomermaanden. Meldingen die ik daarover doe worden vaak opgevolgd door handhavers. Soms weten zij de herkomst van het vuil weten te traceren en volgt er een boete.

Bedreigd en gepest
Fysiek kan ik het allemaal wel aan, maar het kost mij eerlijk gezegd mentaal meer inspanning dan al het vrijwilligerswerk dat ik eerder heb gedaan. Ik ben nogal eens bedreigd en ik word af en toe ook weleens gepest. Een paar keer zijn er al eens appels tegen de voorgevel van mijn huis gegooid, kapot gegooid. Ik hoor en zie veel wat er zich zoal in de buurt afspeelt. Dat wordt door sommige buurtbewoners niet erg gewaardeerd, zeker niet als ik hen erop aanspreek. Eind vorig jaar overkwam mij dat nog met een man die huisvuil bij de grondcontainer wegzette. Dat beviel meneer niet en hij nam mij daarom plotsklaps is een wurggreep en werkte mij vervolgens tegen de grond. Gelukkig namen wat jeugdigen het voor mij op, anders was het vermoedelijk heel anders afgelopen.

Trots
Nu bleef het gelukkig bij wat schrammen en kneuzingen, maar ik ben wel erg geschrokken. Eigenlijk wilde ik ermee stoppen. De vele steunbetuigingen die ik na dat voorval kreeg, brachten mij ertoe om tegen de zin van mijn vrouw en kinderen in, toch door te gaan. Daarbij is het ook zo dat de wijk veel voor mij betekent en ben ik er stiekem best trots op dat ik er woon. Het was vooral het bezoek van wethouder Greetje Bos dat mij er mentaal weer bovenop heeft geholpen. Eind december grepen buurtgenoten mijn gouden bruiloft aan om ook hun waardering voor mij uit te spreken.

Waardering
Marianne en ik kregen bonbons, bloemen, een fruitmand en een lieve brief met de tekst: “We kennen jullie in de buurt als trouwe buren, die goed letten op onze veiligheid en veel doen voor een schone en leefbare buurt.” Een echte opsteker. Dat zijn zo van die complimentjes waarop ik lang kan teren. Of ik een held ben weet ik niet, ik blijf gewoon de buurt trouw want die is voor ons allemaal. Dus: join me.’

Prijswinnaars actie Meld een Held

Debbie van de Kerkhof (links) heeft Marianne van Ham (rechts) aangemeld voor de boodschappenmand van Jumbo Foodmarkt 

Het leven van Marianne van Ham (61) staat in het teken van katten en in het bijzonder opvang van zwerfkatten. Vier katten leven permanent in het ‘café’ onderin het flatgebouw waar ze zelf woont. Zwerfkatten krijgen daar voedsel , warmte en  zo nodig medicatie. Voordat Marianne zich over een kat ontfermt, controleert ze of niemand zijn of haar kat mist. ‘Als ik een nieuwe kat spot, ga ik eerst alle websites en oproepjes langs. En met een chiplezer check ik of de kat gegevens van de eigenaar heeft.’

Marianne betaalt de verzorging uit eigen zak, dus elke donatie is welkom bij Marianne’s zwerfpoezenhoop.

prijswinnaar Ellen Vrieze

Winnaar boek Goed Volk 

Ellen Vrieze-Hermans werd aangemeld door Eugenie Ekelmans. Ellen heeft een facebook pagina waarop ze tweedehands spullen doorgeeft aan anderen.
‘Met een enorme verbazing hoorde ik dat Eugenie Ekelmans mij heeft opgegeven voor Helden van Breda. Ik ontving een prachtig cadeaupakketje met daarin het boek Goed Volk. Ik voel me zeer vereerd – voor mij is het een tweede natuur om klaar te staan voor een ander.’

Winnaars Domino’s pizza’s

Moeder Annieta heeft haar dochters Audrey en Quentie Beun aangemeld als Helden van Breda. Ze kwamen als ontroerendste aanmelding naar voren.
Beide dochters helpen hun moeder al jarenlang met haar taak als mantelzorger van man Ronald, die een chronische ziekte heeft. Ze staan bijna dag en nacht klaar. Daarnaast vinden moeder en dochter Quentie tijd om het blad ‘Typisch Middellaan’ te maken.

Het selectieteam Helden van Breda  feliciteert alle winnaars met hun belangeloze, zorgzame en bevlogen houding!

 

Heeft u ook een held in uw omgeving, die in het zonnetje gezet mag worden? Meld deze persoon nu aan!

 

Joyce van Zijl stopt als tekstschrijver

Joyce van Zijl-Lak is al bijna negentien jaar correspondent voor de Bredase Bode en BredaVandaag. Ze schrijft ook de rubriek Held van de Maand. Maar per 1 januari zet ze daar een punt achter. Joyce blijft wel lid van het selectieteam van Helden van Breda.

‘Ik heb in die jaren heel veel vrijwilligers geïnterviewd, van allerlei pluimage’, vertelt Joyce. ‘Dat is ook het mooie van vrijwilligerswerk. Er is zoveel variatie in dat er eigenlijk voor iedereen wel iets passends te vinden is, ook voor mij’, lacht ze.
De mensen die ze voor het boek Goed Volk, de maandelijkse rubriek in de Bode en het magazine Goed Volk sprak, vindt ze  een buitencategorie vrijwilligers. ‘Wat mij vooral opviel is de bescheidenheid bij velen van hen. Zij vinden het heel gewoon wat ze doen.

Voor mij is het bijzonder inspirerend geweest om zoveel mensen te ontmoeten die ik anders nooit zou zijn tegengekomen. Juist in tijden waarin het nieuws in de ‘grote wereld’ me vaak het idee gaf dat de mensheid er een puinhoop van maakt, hebben ze me laten zien dat er in het klein heel veel moois gebeurt. Dat geeft hoop en vertrouwen.
Dat zij hun verhalen aan mij wilden vertellen en ze zo deelden met onze lezers, vind ik ook heel bijzonder. En de mensen die ondanks enorme persoonlijke verliezen anderen helpen, vergeet ik nooit.’

Joyce doet zelf ook veel vrijwilligerswerk, van zich inzetten voor de wijk Haagse Beemden tot het schrijven voor onze nieuwsbrief en website. Haar persoonlijke ervaringen als vrijwilliger maken haar een waardevolle interviewer en schrijver. Gelukkig blijft ze haar talenten inzetten voor het selectieteam!

Het hele team bedankt Joyce, en wenst haar succes bij haar nieuwe bezigheden!